Oświadczenia - Employer Poland

ZEZWOLENIA NA POBYT CZASOWY DLA MAŁŻONKA OBYWATELA RP. PROBLEM POZORNOŚCI.

Jednym z rodzajów zezwolenia na pobyt czasowy, które wydawane jest cudzoziemcom, jest zezwolenie na pobyt czasowy dla małżonka obywatela Rzeczypospolitej Polskiej. Warunki udzielenia tego rodzaju zezwolenia regulują przepisy ustawy o cudzoziemcach z dnia 12 grudnia 2013 r. (dalej: „Ustawa”).

Zgodnie z art. 158 Ustawy:

„1. Zezwolenia na pobyt czasowy dla członka rodziny obywatela Rzeczypospolitej Polskiej udziela się cudzoziemcowi, gdy:

1)  pozostaje w uznawanym przez prawo Rzeczypospolitej Polskiej związku małżeńskim z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej albo

2)  jest małoletnim dzieckiem cudzoziemca pozostającego w uznawanym przez prawo Rzeczypospolitej Polskiej związku małżeńskim z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej i posiadającego zezwolenie na pobyt czasowy dla członka rodziny obywatela Rzeczypospolitej Polskiej lub zezwolenie na pobyt stały udzielone w związku z pozostawaniem w związku małżeńskim z obywatelem polskim.”

 Jak wskazano w przepisie przywołanym powyżej, zezwolenia na pobyt czasowy udziela się cudzoziemcowi, który pozostaje w uznawanym przez prawo polskie związku małżeńskim z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej. Tym samym,  udzielenie zezwolenia dla członka rodziny obywatela polskiego na podstawie art. 158 ust. 1 Ustawy, wymaga  ustalenia więzi rodzinnej zdefiniowanej w tym przepisie oraz stwierdzenia braku przeszkód do udzielenia zezwolenia w zakresie uregulowanym w dalszych przepisach Ustawy.

Dodatkowo, cudzoziemcowi posiadającemu zezwolenie na pobyt czasowy dla członka rodziny obywatela Rzeczypospolitej Polskiej udziela się kolejnego zezwolenia w przypadku:

  • rozwodu lub separacji cudzoziemca, gdy przemawia za tym jego ważny interes, albo
  • owdowienia cudzoziemca, albo
  • śmierci rodzica małoletniego dziecka, gdy przemawia za tym ważny interes tego dziecka.

Należy jednak zaznaczyć, że zezwolenia na pobyt czasowy w przypadkach, o których mowa powyżej (rozwód, separacja, owdowienie cudzoziemca lub śmierć rodzica małoletniego dziecka), udziela się jednorazowo, na okres nie dłuższy niż 3 lata.

 PRZESŁANKI UDZIELENIA ZEZWOLENIA NA POBYT CZASOWY

W przypadku procedury wydania zezwolenia na pobyt czasowy dla małżonka obywatela RP, ustawodawca, w porównaniu do pozostałych typów zezwoleń na pobyt czasowy, nie wymaga spełnienia przez członka rodziny obywatela polskiego standardowych przesłanek takich jak posiadania stabilnego i regularnego źródła dochodu, ubezpieczenia zdrowotnego oraz dokumentu potwierdzającego posiadanie miejsca zamieszkania. Należy zaznaczyć, że wskazane przesłankami muszą być wykazane w przypadku wnioskowania o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy dla członka rodziny cudzoziemca.

Udzielenie zezwolenia dla członka rodziny obywatela polskiego wymaga jednak ustalenia więzi rodzinnej zdefiniowanej w przepisie oraz jak już podkreśliłam powyżej, stwierdzenia braku przeszkód do udzielenia zezwolenia w zakresie uregulowanym w art. 165 Ustawy.

Typowymi dokumentami, które należy dołączyć do wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy dla małżonka obywatela RP są:

  • aktualny odpis aktu małżeństwa
  • w przypadku rozwodu – prawomocny wyrok rozwodowy lub akt stanu cywilnego potwierdzający fakt rozwodu oraz dokumenty potwierdzające istnienie ważnego interesu cudzoziemca, a w przypadku owdowienia – akt zgonu małżonka.

W postępowaniu w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, organ administracyjny prowadzący postępowanie musi ustalić, czy związek małżeński będący podstawą wydania zezwolenia na pobyt czasowy, został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy o cudzoziemcach.

W ślad za przepisami Ustawy, w postępowaniu o wydanie ww. zezwolenia,  w szczególności bada się, czy okoliczności sprawy wskazują na to, że:

  • jedno z małżonków przyjęło korzyść majątkową w zamian za wyrażenie zgody na zawarcie małżeństw ( o ile nie wynikało to ze zwyczaju ugruntowanego w danym państwie lub danej grupie społecznej);
  • małżonkowie nie wypełniają prawnych obowiązków wynikających z zawarcia małżeństwa;
  • małżonkowie nie zamieszkują wspólnie lub nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego;
  • małżonkowie nie spotkali się przed zawarciem małżeństwa;
  • małżonkowie nie mówią językiem zrozumiałym dla obojga;
  • małżonkowie nie są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności ich dotyczących;
  • jedno z małżonków lub oboje małżonkowie w przeszłości zawierali już pozorne małżeństwa.

Pozytywne wypełnienie chociażby jednej z wyżej wskazanych przesłanek, może świadczyć o pozorności zawartego związku małżeńskiego. Niemniej, za każdym razem, w celu ustalenia, czy związek małżeński będący podstawą wydania zezwolenia na pobyt czasowy został zawarty w celu obejścia przepisów ustawy o cudzoziemcach, organ administracyjny powinien zbadać cały materiał dowodowy oraz szczegółowo ustalić stan faktyczny zaistniały w danej sprawie.

WARUNKI UDZIELENIA ZEZWOLENIA NA POBYT CZASOWY DLA MAŁŻONKA OBYWATELA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ – WYROK NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO.

Omawiając warunki udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy będącego małżonkiem obywatela RP, warto przytoczyć tezę oraz wskazówki zawarte w wyroku
Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2016 r. (II OSK 2628/15).

Stosownie do tezy wyroku: „przy ocenie okoliczności, czy związek małżeński z obywatelem polskim uzasadnia zamieszkiwanie cudzoziemca na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące, należy mieć na uwadze, że udzielenie przedmiotowego zezwolenia ma służyć ochronie życia rodzinnego. Takie okoliczności jak całkowity i trwały rozpad więzi małżeńskiej, faktyczna separacja, brak wspólnego zamieszkania, wspólnych dzieci i jakichkolwiek innych więzi np. o charakterze finansowym, które wynikają ze związku, a które mogłyby uzasadniać obecność cudzoziemca w Polsce, stanowią podstawę do uznania, że pozostawanie w związku małżeńskim nie uzasadnia zamieszkiwania cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące.”

W przytoczonym wyroku, NSA podkreślił również, że przepisy Ustawy nakładają obowiązek ustalenia celu zawarcia związku małżeńskiego – czy związek małżeński nie został zawarty w celu obejścia przepisów o udzieleniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Skutkiem ustalenia, że podstawą ubiegania się o zezwolenia pobyt czasowy jest pozorne zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem polskim, obliguje organ do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie.

Należy w tym miejscu wskazać bardzo ważną kwestię, że sam fakt pozostawania w formalnym związku małżeńskim (nawet jeżeli nie został zawarty w celu obejścia prawa) z obywatelem polskim nie stanowi automatycznie podstawy do udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na zamieszkanie na terytorium RP. Pozostawanie w związku małżeńskim jest tylko jednym z elementów podstawy udzielenia tego typu zezwolenia.

Przy ustaleniu powyższego pomocne mogą okazać się „dyrektywy wskazane w przepisach Ustawy, jak to, czy małżonkowie wypełniają prawne obowiązki wynikające z zawarcia małżeństwa, zamieszkują wspólnie, mówią językiem zrozumiałym dla obojga, są zgodni co do dotyczących ich danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą. Podkreślić trzeba, że ustalenia te odnosić należy do oceny aktualnego stanu związku małżeńskiego, nie zaś do “historycznego” momentu jego zawarcia.”

SKUTKI USTALENIA POZORNOŚCI ZAWARTEGO MAŁŻEŃSTWA

Organ administracyjny, który prowadzi postępowanie w danej sprawie, dokonuje ustalenia, czy związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów Ustawy. Ocena organu, że związek małżeński cudzoziemca został zawarty w celu obejścia przepisów Ustawy nie ma żadnego znaczenia dla jego ważności i wywołania przez ten związek innych skutków przewidzianych prawem. Stwierdzenie, że związek małżeński cudzoziemca został zawarty w celu obejścia przepisów Ustawy wywołuje wyłącznie skutki w zakresie określonym w przepisach ustawy o cudzoziemcach i odnosi się wyłącznie do prawa pobytowego cudzoziemca na terytorium RP.

ODMOWA UDZIELENIA ZEZWOLENIA NA POBYT CZASOWY

Pierwszą grupę przypadków określających sytuacje skutkujące odmową wydania zezwolenia na pobyt czasowy dla członka rodziny obywatela RP określa art. 100 ust. 1 pkt 1-5 Ustawy. Zgodnie z przywołanym przepisem, udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy odmawia się cudzoziemcowi, gdy:

1) nie spełnia on wymogów udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy ze względu na deklarowany cel pobytu lub okoliczności, które są podstawą ubiegania się o to zezwolenie, nie uzasadniają jego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres dłuższy niż 3 miesiące lub

2) obowiązuje wpis danych cudzoziemca do wykazu cudzoziemców, których pobyt jest na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej niepożądany, lub

3)  jego dane znajdują się w Systemie Informacyjnym Schengen do celów odmowy wjazdu, lub

4) wymagają tego względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego lub zobowiązania wynikające z postanowień ratyfikowanych umów międzynarodowych obowiązujących Rzeczpospolitą Polską, lub

5) w postępowaniu w sprawie udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy:

  1. a) złożył on wniosek zawierający nieprawdziwe dane osobowe lub fałszywe informacje lub dołączył do niego dokumenty zawierające takie dane lub informacje, lub
  2. b) zeznał on nieprawdę lub zataił prawdę albo podrobił lub przerobił dokument w celu użycia go jako autentycznego lub takiego dokumentu używał jako autentycznego.

Poza przypadkami, o których mowa powyżej, cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy:

„1)  dla członka rodziny – obywatela Rzeczypospolitej Polskiej – w przypadku cudzoziemca pozostającego w związku małżeńskim z obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej lub

2)  w celu połączenia się z rodziną – w przypadku cudzoziemca pozostającego – w związku małżeńskim z cudzoziemcem,

– gdy związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów określających zasady i warunki wjazdu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ich przejazdu przez to terytorium, pobytu na nim i wyjazdu z niego”.

PROBLEM ZWALCZANIA I PRZECIWDZIAŁANIA MAŁŻEŃSTWOM ZAWIERANYM DLA POZORU, TZW. “SHAM MARRIAGE”

Kontrola zawierania pozorowanych małżeństw obywateli polskich z obcokrajowcami odbywa się zarówno na etapie zawierania małżeństwa poprzez badanie zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa, jak również na etapie postępowania administracyjnego w celu wydania zezwolenia na pobyt czasowy dla małżonka obywatela RP.

Zgodnie z przepisami prawa o aktach stanu cywilnego, w zakresie możliwości zawarcia małżeństwa, w stosunku do każdej ze stron, rozstrzyga prawo właściwe państwa jej pochodzenia.

Kolejny etap kontroli następuje w trakcie postępowania administracyjnego mającego na celu wydanie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP z uwagi na zawarty związek małżeński.

Cudzoziemcy, często próbują argumentować, że decyzje organów administracyjnych odmawiające cudzoziemcowi prawa pobytu w Polsce z uwagi na zawarty związek małżeński są naruszeniem ich podstawowych praw do życia rodzinnego. Z tego względu warto w tym miejscu wskazać, że Europejski Trybunał Praw Człowieka słusznie podkreśla, że art. 8 EKPCz nie przyznaje małżonkom prawa do wyboru miejsca pobytu, szczególnie w sytuacjach gdy zawarcie związku małżeńskiego jest nieudolną próbą ułatwienia obywatelom państw trzecich uzyskania zezwolenia na zamieszkanie w Polsce.

Stan Prawny na dzień 01.03.2019 r.

Podstawa prawna:

– Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. 2013 poz. 1650);

– Ustawa z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz.U. 2018 poz. 2224).

 

Autor: Marta Szczepanowska, Aplikant Radcowski

Nadzór Redakcyjny: Paweł Tokarski, Radca Prawny

CZYTAJ DALEJ

USTAWA O CUDZOZIEMCACH – ZMIANY W 2019 ROKU

Ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw wdrożyła do polskiego porządku prawnego przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/66/UE z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie warunków wjazdu i pobytu obywateli państw trzecich w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa (Dz. Urz. UE L 157 z 27.05.2014, str. 1), zwaną dalej „dyrektywą 2014/66/UE”.

Nowelizacja wprowadziła wiele zmian w przepisach ustawy o cudzoziemcach, które wpływają na usprawnienie postępowań administracyjnych, jak również doprecyzowanie i ujednolicenie przepisów, których dotychczasowe brzmienie, w praktyce budziło bardzo dużo wątpliwości.

Do najważniejszej zmiany, która zaczęła obowiązywać jeszcze w 2018 roku, należy zaliczyć zniesienie formalnego wymogu załączenia do wniosku tzw. informacji starosty o braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych pracodawcy w  oparciu o rejestry bezrobotnych i poszukujących pracy lub o negatywnym wyniku rekrutacji organizowanej dla pracodawcy. Obecnie,  informację starosty można dołączyć do akt sprawy również w trakcie postępowania. Z praktycznego punktu widzenia, cudzoziemiec otrzyma zawiadomienie o wszczęciu postepowania administracyjnego, nawet jeżeli nie załączy do składanego wniosku informacji starosty.

Kolejną zmianą było wprowadzenie do wymogów udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej obowiązku posiadania potwierdzonej znajomości języka polskiego na poziomie co najmniej B1. Warto podkreślić, że wymóg ten nie dotyczy małoletniego, który do dnia złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE nie ukończy 16. roku życia.

Nowe przepisy znoszą również  konieczność podpisywania umowy o pracę na etapie procedury udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Jest to bardzo ważna zmiana, zgodnie z którą, dane pracodawcy oraz warunki dotyczące zatrudnienia są pozyskiwane z załącznika do wniosku o udzielenie zezwolenia.

 

PRACA W ZAWODZIE POŻĄDANYM DLA POLSKIEJ GOSPODARKI

Od dnia 01.01.2019 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące pobytu czasowego w celu wykonywania pracy przez cudzoziemców na terytorium RP.

Treść art. 114 ust. 1a brzmi następująco:

„Zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udziela się także wówczas, gdy celem pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest wykonywanie pracy w zawodzie pożądanym dla polskiej gospodarki, określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 5, cudzoziemiec posiada kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania pracy w tym zawodzie i spełnione są łącznie warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5.”

W art. 114 ust. 1a przewidziano szczególną podstawę udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę dla cudzoziemców, którzy zamierzają wykonywać pracę w zawodzie pożądanym dla polskiej gospodarki i jednocześnie posiadających kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania pracy w tym zawodzie.

Warto podkreślić, że do udzielenia ww. zezwolenia nie będzie wymagane przeprowadzanie tzw. testu rynku pracy, o którym mowa w art. 114 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, tj. nie będzie wymagane spełnienie warunku dotyczącego braku możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych danego podmiotu powierzającego wykonywanie pracy na lokalnym rynku pracy.

Zgodnie bowiem z art. 114 ustawy:

„Art. 114

  1. Zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udziela się, gdy celem pobytu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest wykonywanie pracy oraz spełnione są łącznie następujące warunki:

1) Cudzoziemiec posiada:

  1. a) ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
  1. b) źródło stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu;

2) Cudzoziemiec ma zapewnione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej miejsce zamieszkania;

3) Podmiot powierzający wykonywanie pracy nie ma możliwości zaspokojenia potrzeb kadrowych na lokalnym rynku pracy;

4) Wynagrodzenie, które jest wskazane przez podmiot powierzający wykonywanie pracy w załączniku do wniosku o udzielenie zezwolenia, o którym mowa w art. 106 ust. 1a, nie jest niższe niż wynagrodzenie pracowników wykonujących w tym samym wymiarze czasu pracy pracę porównywalnego rodzaju lub na porównywalnym stanowisku;

5) Wysokość miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 4, nie jest niższa niż wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę.”

 

W tym miejscu należy nadmienić, że w oparciu o Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2018 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2019 r.,  minimalne wynagrodzenie za pracę w 2019 r. wynosić będzie 2.250,00 zł (w 2018 r. – 2.100,00 zł, co oznacza wzrost o 7,1 %), natomiast minimalna stawka godzinowa w 2019 r. ustalona została na poziomie 14,70 zł (dla porównania w 2018 r. wynosiła 13,70 zł).

 

Wykaz zawodów pożądanych dla polskiej gospodarki zostanie określony w rozporządzeniu do ustawy przez ministra właściwego do spraw pracy w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki, z uwzględnieniem potrzeb na polskim rynku pracy, w tym potrzeby zapewnienia efektywnego zatrudniania w zawodach, w których w skali całego kraju występują znaczące niedobory pracowników.

Wprowadzone zmiany mają stanowić ułatwienie uzyskania przez cudzoziemca zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, który planuje wykonywać pracę w zawodach pożądanych dla polskiej gospodarki.

Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw, lista zawodów pożądanych dla polskiej gospodarki „będzie mogła odzwierciedlać niedobory na polskim rynku pracy jako całości, natomiast określane przez wojewodów wykazy zawodów i rodzajów prac zwolnionych z przeprowadzania tzw. testu lokalnego rynku pracy, w ramach ustalania kryteriów wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemców na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, będą mieć charakter dopełniający, uwzględniający potrzeby lokalnego rynku pracy i dostosowany do potrzeb danego regionu.”

Ponadto, dla cudzoziemców, którzy będą wykonywać pracę w zawodach pożądanych dla polskiej gospodarki wprowadzono dozwolone okresy pozostawania bez pracy, podobnie jak w przypadku cudzoziemców posiadających zezwolenie na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, tj. do 3 miesięcy oraz nie więcej niż 2 razy w okresie ważności zezwolenia.

Stosownie do treści znowelizowanego art. 123 ustawy:

„ art. 123

  1. Przepisów art. 101 pkt 1 i 2 nie stosuje się do zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udzielonego ze względu na cel, o którym mowa w art. 114 ust. 1a, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:

1)  okres pozostawania cudzoziemca bez pracy nie przekroczył 3 miesięcy w okresie ważności zezwolenia;

2)  okres pozostawania cudzoziemca bez pracy wystąpił nie więcej niż 2 razy w okresie ważności zezwolenia;

3)  cudzoziemiec wykaże, że dopełnił obowiązku zawiadomienia, o którym mowa w art. 121, lub że zawiadomienie nie zostało doręczone wojewodzie z powodów niezależnych od cudzoziemca.”

Powyższa zmiana pozwoli  na dłuższy okres pozostawania bez pracy, dając tym samym większe możliwości ubiegania się o udzielenie kolejnego zezwolenia na pobyt czasowy i pracę w związku ze zmianą pracodawcy.

 

LIMITY UDZIELANYCH ZEZWOLEŃ W DANYM ROKU KALENDARZOWYM

Nowelizacja ustawy przewiduje również możliwość fakultatywnego określenia limitów udzielanych poniżej wskazanych typów zezwoleń w danym roku kalendarzowym:

  • zezwoleń na pobyt czasowy i pracę,
  • zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji,
  • zezwolenie na pobyt czasowy w celu prowadzenia działalności gospodarczej dla cudzoziemca wykonującego pracę jako członek zarządu w spółce, w której posiada akcje lub udziały albo jako prokurent lub komplementariusz w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej,
  • zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa.

Zgodnie z art. 114a Ustawy:

1. Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy oraz ministrem właściwym do spraw gospodarki może określić, w drodze rozporządzenia, limit udzielanych w danym roku kalendarzowym, w okolicznościach, o których mowa w art. 114 i art. 126, zezwoleń na pobyt czasowy i pracę, który może obejmować poszczególne województwa, zawody, rodzaje umów, na podstawie których cudzoziemcowi może zostać powierzone wykonywanie pracy, lub rodzaje działalności podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi według klasyfikacji określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz.U. z 2018 r. poz. 997, 1000, 1629 i 1669).

  1. W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw wewnętrznych uwzględni potrzeby rynku pracy, względy bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego oraz zasadę komplementarności zatrudnienia cudzoziemców w stosunku do obywateli polskich.
  2. Minister właściwy do spraw wewnętrznych ogłasza osiągnięcie limitów, o których mowa w ust. 1, w danym roku kalendarzowym w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w drodze obwieszczenia.”

Tożsame regulacje znajdziemy w zakresie regulacji wydawanych zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, na pobyt czasowy w celu prowadzenia działalności gospodarczej dla cudzoziemca wykonującego pracę jako członek zarządu w spółce, w której posiada akcje lub udziały albo jako prokurent lub komplementariusz w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej oraz zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa.

Przytoczone przepisy dopuszczają możliwość fakultatywnego określenia w rozporządzeniu jednego lub wielu limitów, z potencjalnym uwzględnieniem podziału określanych limitów na województwa, zawody, rodzaje umów, na których podstawie będzie wykonywana praca oraz rodzaje wykonywanej działalności przez podmiot powierzający wykonywanie pracy. Jak podkreśla się na stronie Urzędu do Spraw Cudzoziemców, zmiana umożliwi w przyszłości na efektywne przeciwdziałanie negatywnym zjawiskom występującym na polskim rynku pracy, uwzględniając potrzeby rynku pracy, względy bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego oraz zasadę komplementarności zatrudnienia cudzoziemców w stosunku do obywateli polskich.

Według znowelizowanego art. 117 pkt 3 ustawy, w związku z osiągnięciem limitu wydawanych zezwoleń w danym roku kalendarzowym, powstanie obligatoryjna przesłanka do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Mając na uwadze powyższe, organ rozstrzygający sprawę administracyjną w związku z udzieleniem zezwolenia na pobyt czasowy i pracę,  obowiązany będzie uwzględnić osiągnięcie dotyczącego cudzoziemca limitu według stanu na dzień wydania decyzji przez ten organ.

 

ZEZWOLENIE NA POBYT CZASOWY W CELU WYKONYWANIA PRACY W ZAWODZIE WYMAGAJĄCYM WYSOKICH KWALIFIKACJI – LIMITY UDZIELANYCH ZEZWOLEŃ

Podobnie jak w przypadku udzielanych zezwoleń na pobyt czasowy i pracę, art. 127a ust. 1 ustawy, wprowadzi fakultatywną podstawę do wydania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych rozporządzenia, w którym określona może zostać maksymalna liczba zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji, które mogą zostać udzielone w danym roku kalendarzowym. Należy jednak podkreślić, że  wprowadzone ograniczenie będzie miało odniesienie tylko do cudzoziemców, którzy będą ubiegać się po raz pierwszy o ten rodzaj zezwolenia na pobyt czasowy.

Bazując na art. 114a ust. 1 ustawy, ww. rozporządzenie powinno zostać wydane w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy oraz ministrem właściwym do spraw gospodarki oraz organ wydający rozporządzenie powinien uwzględnić potrzeby rynku pracy, względy bezpieczeństwa państwa i porządku publicznego oraz zasadę komplementarności zatrudnienia cudzoziemców w stosunku do obywateli polskich. Dodany przepis przewiduje możliwość, aby rozporządzenie określało więcej niż jeden limit, który może dotyczyć poszczególnych województw, zawodów, rodzajów umów, na podstawie których cudzoziemcowi będzie powierzone wykonywanie pracy, lub rodzajów działalności podmiotu powierzającego wykonywanie pracy cudzoziemcowi według klasyfikacji określonej w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej.

Zgodnie z uzasadnieniem do projektu ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw,  „ograniczenie określenia limitów tylko do cudzoziemców ubiegających się o udzielenie tego zezwolenia po raz pierwszy, a zatem tych, którym nie udzielono wcześniej tego zezwolenia, wynika stąd, że środek taki ma generalnie swoje umocowanie w art. 79 ust. 5 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, zwanego dalej „TFUE”. Wspólna polityka migracyjna, zgodnie z art. 79 ust. 1 i 2 TFUE, ma być przez Unię Europejską rozwijana, zaś w tym Parlament Europejski i Rada mają przyjmować środki m.in. w dziedzinie warunków wjazdu i pobytu, jak również norm dotyczących procedur wydawania przez państwa członkowskie dokumentów pobytowych. Jednocześnie jednak państwa członkowskie zastrzegły w art. 79 ust. 5 TFUE, że cały ten artykuł nie narusza prawa państw członkowskich do tego, ażeby ustalały one samodzielnie wielkość napływu obywateli państw trzecich przybywających z państw trzecich na ich terytorium w dwóch celach – pracy najemnej oraz na własny rachunek”.

Analogicznie do znowelizowanych przepisów dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy i pracę z osiągnięciem limitu w danym roku kalendarzowym będzie się wiązała obligatoryjna podstawa do odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. Organ rozstrzygający sprawę administracyjną udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w zawodzie wymagającym wysokich kwalifikacji będzie obowiązany uwzględnić osiągnięcie dotyczącego cudzoziemca limitu według stanu na dzień wydania decyzji przez ten organ.

Jak wskazano powyżej, limity udzielanych zezwoleń będą dotyczyć również zezwolenia na pobyt czasowy w celu prowadzenia działalności gospodarczej dla cudzoziemca wykonującego pracę jako członek zarządu w spółce, w której posiada akcje lub udziały albo jako prokurent lub komplementariusz w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej oraz zezwoleń na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa.

 

ZEZWOLENIE NA POBYT STAŁY PO 4 LATACH NA PODSTAWIE ZEZWOLENIA NA POBYT CZASOWY I PRACĘ UDZIELONEGO ZE WZGLĘDU NA CEL – WYKONYWANIE PRACY W ZAWODZIE POŻĄDANYM DLA POLSKIEJ GOSPODARKI

Kolejną zmianą, która zacznie obowiązywać od dnia 01.01.2019 r., jest wprowadzenie możliwości uzyskania zezwolenia na pobyt stały na terytorium RP, przez cudzoziemca który bezpośrednio przed złożeniem wniosku o udzielenie mu zezwolenia na pobyt stały przebywał nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres nie krótszy niż 4 lata na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udzielonego ze względu na cel, o którym mowa w art. 114 ust. 1a, i posiada źródło stabilnego i regularnego dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu.

Tym samym, cudzoziemcy, którzy wykonuję pracę w zawodach pożądanych dla polskiej gospodarki będą mogli uzyskać zezwolenie na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na korzystniejszych warunkach, niż są przewidziane dla pozostałych cudzoziemców, przez udzielanie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE.

Należy podkreślić, że powyższa zmiana dotyczyć będzie tylko i wyłącznie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę udzielonego ze względu na cel, jakim jest praca w zawodach pożądanych dla polskiej gospodarki, które określone zostaną  przez minister właściwego do spraw pracy w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw gospodarki w drodze rozporządzenia.

 

Stan prawny na dzień 21.12.2018 r.

 

Podstawa prawna:

– Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach ( Dz.U. 2013 poz. 1650);

– Ustawa z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 107);

– Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168);

– strona https://udsc.gov.pl/

 

Autor: Marta Szczepanowska, Aplikant Radcowski

Nadzór Redakcyjny: Paweł Tokarski, Radca Prawny

CZYTAJ DALEJ

PROJEKT USTAWY O ODPOWIEDZIALNOŚCI PODMIOTÓW ZBIOROWYCH – CO ZE SOBĄ NIESIE?

W dniu 25 maja 2018r. Ministerstwo Sprawiedliwości opublikowało projekt ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary i zmianie niektórych ustaw. Istota proponowanych zmian ma polegać na wprowadzeniu skutecznego mechanizmu ścigania podmiotów zbiorowych, zwłaszcza w przypadku zwalczania poważnej przestępczości gospodarczej i skarbowej. W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z obowiązującą ustawą podmiotem zbiorowym jest osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej.

Nowe przepisy umożliwią przede wszystkim ukaranie spółek  za czyny zabronione popełnione przez jej zarząd, pracownika, zleceniobiorcę, stałych współpracowników i podwykonawców. Powyższe rozwiązania uzasadnia fakt, iż obecny model odpowiedzialności podmiotów zbiorowych przyjęty w Polsce nie sprawdził się. Według aktualnych danych z Ministerstwa Sprawiedliwości, liczba spraw prowadzonych wobec podmiotów zbiorowych jest niewielka, ledwo sięga 30. Dzieje się tak zwłaszcza z powodu nieznacznej wysokości nakładanych kar, stosowanych w większym stopniu wobec małych podmiotów zbiorowych. Istotne znaczenie do zastosowania proponowanych zmian mają zobowiązania międzynarodowe wynikające z wiążących Polskę instrumentów prawnych Unii Europejskiej, Rady Europy i Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD).

 

PODSTAWOWE ZAŁOŻENIA PROJEKTU USTAWY

Podstawowymi założeniami stanowiącymi zasadniczą różnicę wobec obowiązujących regulacji, są:

  • poszerzenie podstaw odpowiedzialności podmiotów zbiorowych;
  • rezygnacja z wymogu uprzedniego uzyskiwania wyroku skazującego osobę fizyczną.

W nawiązaniu do pkt.1 odpowiedzialność podmiotu zbiorowego może mieć miejsce w przypadku wykazania w toku postępowania, że czyn zabroniony został popełniony. Nie jest przy tym wymagane ustalenie konkretnej osoby fizycznej, jako sprawcy przestępstwa, a wystarczające będzie udowodnienie faktu popełnienia czynu zabronionego przez osobę fizyczną. Projektowana ustawa opiera się na koncepcji tzw. winy anonimowej.

W odniesieniu do pkt.2, proponuje się zniesienie warunku odpowiedzialności podmiotu zbiorowego w postaci uprzedniego prawomocnego skazania osoby fizycznej. Powyższa konstrukcja występująca na gruncie obecnie obowiązującej ustawy pozwala uniknąć odpowiedzialności przez to jedynie, iż sprawca będący osobą fizyczną nie zostanie wykryty lub ujęty i w konsekwencji nie będzie możliwe jego osądzenie.

 

ZASADY ODPOWIEDZIALNOŚCI

Zgodnie z założeniem przyjętym przez projektodawcę, czyn zabroniony podmiotu zbiorowego popełniony zostaje przez ten podmiot przede wszystkim w przypadku działania (lub zaniechania) jego organu. Warunkiem koniecznym przypisania odpowiedzialności podmiotowi zbiorowemu jest faktyczne prowadzenie przez niego działalności, tzn. podmiot nie poniesie odpowiedzialności za czyny popełnione np. przez członka zarządu popełniającego przestępstwo zupełnie niezwiązane z jego zakresem obowiązków służbowych. Zwolnienie z odpowiedzialności będzie możliwe w przypadku, jeśli wszystkie obowiązane organy i osoby uprawnione do działania w imieniu lub w interesie tego podmiotu zachowały należytą staranność wymaganą w danych okolicznościach, w organizacji tego podmiotu oraz w nadzorze nad tą działalnością.

 

SZCZEGÓLNA OCHRONA SYGNALISTÓW

Nowością w proponowanym projekcie ustawy jest wprowadzenie konstrukcji tzw. sygnalistów – osób, które w interesie publicznym zgłaszają istotne nieprawidłowości w organizacji podmiotu zbiorowego mogące prowadzić do popełnienia czynu zabronionego. Projekt zakłada zagwarantowanie odpowiedniej swobody działania oraz wyeliminowanie zagrożeń związanych z utratą pracy. Przewiduje się zasadę, zgodnie z którą zgłoszenie informacji określonych kategorii rodzić będzie obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.

 

KARY I ŚRODKI KARNE

Zgodnie z proponowanym projektem ustawy,  wysokość kary pieniężnej ustalona zostaje przez ustawodawcę w zakresie od 30 000 do 30 000 000 zł. Maksymalny dopuszczalny wymiar kary pieniężnej jest zatem każdorazowo ograniczony wysokością przychodów osiąganych przez podmiot zbiorowy. Na podstawie ustawy nie należy wszczynać postępowania w odniesieniu do małych podmiotów zbiorowych i w sprawach dotyczących drobnych korzyści majątkowych, tzn. wszczynanie postępowań przeciwko podmiotom zbiorowym następuje wyłącznie w poważnych sprawach. Nowością jest wprowadzenie kary rozwiązania podmiotu zbiorowego, jednak kara ta powinna być orzekana jako ostateczny środek. Wśród środków karnych należy wymienić m.in.: zakaz korzystania z dotacji, zakaz ubiegania się o zamówienia publiczne, podanie wyroku do publicznej wiadomości, zakaz prowadzenia działalności określonego rodzaju czy zamknięcie oddziału.

 

DOBROWOLNE PODDANIE SIĘ ODPOWIEDZIALNOŚCI

Przewidziana w projekcie ustawy możliwość wystąpienia przez Prokuratora z wnioskiem o dobrowolne poddanie się odpowiedzialności jest dopuszczalne w przypadku, gdy okoliczności popełnienia czynu zabronionego nie budzą wątpliwości, a podmiot zbiorowy wykazuje zarówno wolę współpracy z organami ścigania, jak i gotowość poniesienia finansowych konsekwencji swojego zawinionego zachowania. Powyższe rozwiązanie jest o tyle korzystne dla podmiotu, że wyrok skazujący wydany w tym trybie nie podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Karnego.

Według oceny Ministerstwa Sprawiedliwości, projektowana ustawa będzie miała pozytywny wpływ na sektor małych i średnich przedsiębiorstw, gdyż wzmacnia warunki uczciwej konkurencji.

Źródła:

  • projekt ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary i zmianie niektórych ustaw z dnia 25 maja 2018r.;
  • uzasadnienie do projektu ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary i zmianie niektórych ustaw z dnia 25 maja 2018r. ( Autor: Ministerstwo Sprawiedliwości);
  • https://prawo.gazetaprawna.pl/artykuly/1313223,koncepcja-karania-spolek-w-trzeciej-odslonie.html

 

Autor: Hanna Rakitskaya, Aplikant Radcowski

Nadzór Redakcyjny: Paweł Tokarski, Radca Prawny

 

 

CZYTAJ DALEJ

O CO CHODZI Z TYM RODO?

W ostatnich miesiącach gorącym tematem jest tzw. RODO. Wciąż wywołuje dużo pytań oraz obaw przed grożącymi karami finansowymi. W niniejszym artykule wyjaśnimy czym jest RODO, jaki jest jego cel oraz jakie nakłada obowiązki.

(więcej…)

CZYTAJ DALEJ

JAK DELEGOWAĆ PRACOWNIKÓW DO PRACY NA TERYTORIUM POLSKI?

Delegując pracownika do pracy w Polsce, pracodawca jest zobowiązany dopełnić szeregu obowiązków. Dotyczą one m.in. warunków zatrudnienia delegowanych pracowników, regulują także prawa pracowników w przypadku sporów związanych z wykonywaniem pracy na terenie Polski. Szczegółowy zakres regulacji, jakie musi przestrzegać pracodawca delegujący pracowników na terytorium Polski określa Ustawa z dnia 10 czerwca 2016 r. o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług ( Dalej: „Ustawa”)

(więcej…)

CZYTAJ DALEJ

Jakie są sankcje za nielegalne zatrudnianie cudzoziemców?

Z roku na rok rośnie liczba pracodawców kontrolowanych przez Państwową Inspekcję Pracy oraz SG pod kątem legalności zatrudnienia, a  sankcje grożące za naruszenie postanowień ustaw są dość dotkliwe oraz rodzą daleko idące konsekwencje zarówno dla pracodawcy, jak i dla cudzoziemca.

(więcej…)

CZYTAJ DALEJ

NOWE ZASADY OBOWIĄZKU MELDUNKOWEGO

Zgodnie z zapowiedzią od 2018 roku obowiązek meldunkowy miał zostać zniesiony, jednak przygotowana przez MSWiA ustawa zakłada utrzymanie w mocy tego obowiązku i wprowadza wiele zmian.

(więcej…)

CZYTAJ DALEJ

ZMIANA ZASAD ZATRUDNIANIA CUDZOZIEMCÓW SPOZA UE

Od 1 stycznia 2018 r. zaczęły obowiązywać nowe przepisy dotyczące zatrudniania cudzoziemców spoza UE. Warto podkreślić, iż zatrudnianie cudzoziemców bez konieczności uzyskiwania zezwolenia na pracę nadal jest możliwe, jednak z pewnymi zmianami. Wcześniejsze przepisy przewidywały możliwość  zatrudniania cudzoziemców na podstawie rejestrowanych oświadczeń o zamiarze powierzenia wykonywania pracy cudzoziemcowi bez konieczności uzyskiwania zezwolenia na pracę. Możliwość ta została zachowana – regulacje dotyczące oświadczeń zostały przeniesione do Ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zmieniła się nazwa:

z OŚWIADCZENIA O ZAMIARZE POWIERZENIA WYKONYWANIA PRACY CUDZOZIEMCOWI na -> OŚWIADCZENIE O POWIERZENIU WYKONYWANIA PRACY CUDZOZIEMCOWI.

(więcej…)

CZYTAJ DALEJ

ul. Kalwaryjska 69/34
30-504 Kraków

tel. 669 474 188

kancelaria@employerpoland.pl

Copyright 2019 Ⓒ Employer Poland